Điểm đến trọng tâm của chương trình là Vườn Quốc gia Bạch Mã – một trong những khu rừng đặc dụng tiêu biểu của khu vực, có vai trò quan trọng trong bảo tồn đa dạng sinh học và thực hiện các cam kết giảm phát thải từ rừng.

Các đại biểu tham dự

Trao đổi kinh nghiệm triển khai ERPA tại địa phương

Tham gia buổi làm việc có đại diện Vụ Hợp tác Quốc tế, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng Việt Nam, cùng Lãnh đạo và cán bộ Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng thành phố Huế. Về phía địa phương, Vườn Quốc gia Bạch Mã lãnh đạo và các bộ phận chuyên môn phụ trách nguồn chi trả ERPA, cùng đại diện các ban quản lý rừng cộng đồng đang trực tiếp tham gia bảo vệ rừng.

Tại chương trình, đại diện Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng thành phố Huế và Vườn Quốc gia Bạch Mã đã trình bày tổng quan kết quả và kế hoạch thực hiện ERPA giai đoạn 2023–2025 và định hướng năm 2026. Nội dung tập trung vào: Công tác quản lý, chỉ đạo, vận hành và tổ chức chi trả nguồn tiền ERPA; Thực hiện các văn bản chỉ đạo điều hành của Trung ương và địa phương; Hoạt động truyền thông, nâng cao năng lực cho cán bộ và cộng đồng; Triển khai thỏa thuận tham gia quản lý, bảo vệ rừng gắn với hỗ trợ sinh kế; Bảo đảm an toàn môi trường – xã hội, cơ chế xử lý vi phạm và giải quyết khiếu nại.

Ông Nguyễn Tất Tùng – Giám đốc Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng thành phố Huế trình bày chia sẻ thông tin về kết quả và kế hoạch thực hiện ERPA tại thành phố.

 Ông Nguyễn Vũ Linh – Giám đốc Vườn Quốc gia Bạch Mã trình bày chia sẻ thông tin về kết quả và kế hoạch thực hiện ERPA tại Vườn

Ông Trần Quốc Cảnh – Phó Giám đốc Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng thành phố Huế chia sẻ, trình bày: Tăng cường, tiếp cận, lợi ích trong giảm phát thải và hỗ trợ dự án EnABLE (Giải pháp số hỗ trợ cho cộng đồng)

Bên cạnh những kết quả đạt được, các đơn vị cũng thẳng thắn chia sẻ khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai Nghị định số 107/2022/NĐ-CP; đồng thời đưa ra một số kiến nghị nhằm hoàn thiện chính sách và nâng cao hiệu quả thực thi.

Vai trò trung tâm của cộng đồng trong quản lý rừng và sử dụng nguồn ERPA

Một điểm nhấn quan trọng của chương trình là phần chia sẻ từ đại diện Cộng đồng thôn Chà Măng, xã Khe Tre – nơi người dân trực tiếp được hưởng lợi từ nguồn chi trả ERPA và hỗ trợ kỹ thuật của Dự án EnAble. Đại diện cộng đồng đã trình bày cụ thể về cách thức sử dụng nguồn tiền ERPA, tác động tích cực đối với sinh kế, cũng như trách nhiệm của cộng đồng trong quản lý và bảo vệ rừng.

Ông Phạm Văn Dương – Trưởng ban, trưởng thôn Cộng đồng thôn Chà Măng xã Khe Tre trình bày chia sẻ thông tin kết quả và kế hoạch thực hiện ERPA tại Cộng đồng dân cư thôn.

Các đại biểu đã thảo luận sôi nổi về cơ chế chia sẻ lợi ích, tính minh bạch trong quản lý tài chính và sự gắn kết giữa bảo vệ rừng với phát triển sinh kế bền vững – yếu tố được xem là “chìa khóa” để ERPA phát huy hiệu quả lâu dài.

Đoàn Thảo luận chia sẻ kinh nghiệm

Tham quan thực địa, ghi nhận mô hình quản lý rừng hiệu quả

Sau chương trình làm việc, Đoàn công tác đã tham quan Trung tâm Du khách và Bảo tàng thiên nhiên tại Vườn Quốc gia Bạch Mã, đồng thời khảo sát thực địa các khu rừng tự nhiên và diện tích rừng được giao khoán cho cộng đồng Khe Su và Hòa Mậu.

Đoàn tham quan Trung tâm Du khách và Bảo tàng thiên nhiên tại Vườn Quốc gia Bạch Mã

Tại đây, Đoàn đánh giá cao chất lượng rừng được bảo vệ tốt, công tác tuần tra, giám sát hiệu quả và sự tham gia tích cực của cộng đồng địa phương. Các đại biểu cũng trực tiếp trao đổi với người dân về phương thức quản lý rừng, cách sử dụng nguồn tiền ERPA cho các công trình cộng đồng và hoạt động sinh kế, qua đó ghi nhận vai trò ngày càng rõ nét của cộng đồng trong chuỗi thực hiện ERPA.

Đoàn tham quan rừng tự nhiên được giao cho các Cộng đồng quản lý bảo vệ

Đoàn đến thăm và làm việc tại Cộng đồng thôn Hòa mậu

Đoàn đến thăm và làm việc tại Cộng đồng thôn Khe Su

Đánh giá và triển vọng

Chuyến làm việc của Đoàn FCPF và WB tại Huế được đánh giá là hoạt động đối thoại thực chất, không chỉ nhằm giám sát kết quả mà còn chia sẻ kinh nghiệm, rút ra bài học cho việc triển khai các cơ chế tài chính các-bon trong tương lai.

Thực tiễn tại Huế và Vườn Quốc gia Bạch Mã cho thấy, ERPA không chỉ là cơ chế tài chính khí hậu, mà còn là công cụ thúc đẩy quản trị rừng bền vững, tăng cường vai trò cộng đồng và gắn kết mục tiêu bảo tồn với phát triển kinh tế – xã hội địa phương. Tuy nhiên, để phát huy đầy đủ tiềm năng, cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực thực hiện ở cơ sở và bảo đảm tính ổn định, dài hạn của nguồn tài chính từ thị trường các-bon.

Trong bối cảnh Việt Nam đang từng bước tham gia sâu hơn vào thị trường các-bon trong nước và quốc tế, những kinh nghiệm thực tiễn từ Huế được kỳ vọng sẽ đóng góp quan trọng cho việc mở rộng và nhân rộng các mô hình chi trả dựa trên kết quả giảm phát thải trong lĩnh vực lâm nghiệp thời gian tới.